Odpady medyczne powstają poprzez udzielanie świadczeń zdrowotnych, a także podczas badań i doświadczeń medycznych.
Główny Inspektorat Sanitarny wyróżnił 4 grupy odpadów: odpady specyficzne, odpady bytowo-gospodarcze, odpady specjalne i odpady wtórne. Najgroźniejsze są odpady specyficzne i odpady specjalne.
Zagrożenia infekcyjne i zagrożenie dla środowiska
Do odpadów specyficznych zalicza się leki cytostatyczne, opakowania po lekach oraz wszelkie odpady zakażone drobnoustrojami chorobotwórczymi (zużyte opatrunki, strzykawki, igły, materiały laboratoryjne i medyczne, odpady z sal operacyjnych i zabiegowych, oddziałów zakaźnych, narządy i tkanki ludzkie, zwłoki zwierząt doświadczalnych itp.) Ze względu na to, że stanowią one zagrożenie dla zdrowia, już w miejscu powstawania muszą być odpowiednio izolowane i gromadzone w specjalnych pojemnikach na odpady medyczne, tak by uniemożliwić kontakt z personelem i pacjentami oraz zapobiec rozprzestrzenianiu. Poprzez wydzieliny, wydaliny i krew mogą rozprzestrzeniać się wirusy HIV, wirusy hepatotropwe B, C, D, G czy wirusy cytomegalii, a prawdopodobieństwo ich występowania w poszczególnych odpadach medycznych wynosi 81-98%.
Kolejnym rodzajem odpadów medycznych, na który należy zwrócić uwagę, są odpady specjalne – odpady o właściwościach radioaktywnych, toksycznych, zużyte diagnostyki izotopowe, zużyte oleje, baterie, odczynniki chemiczne czy też odpady zawierające rtęć. Są one groźne dla środowiska naturalnego, ponieważ substancje w nich zawarte wnikają do gleb i wód, a także bardzo długo rozkładają się.
Co ważne, leki niosą za sobą ogromne zagrożenie, ponieważ w większości mają postać płynną lub łatwo rozpuszczają się w wodzie, to z kolei sprawia, że przyczyniają się do pogarszania wody w stawach, rzekach i wodach glebowych oraz prowadzi do przemian biochemicznych, których skutki ciężko przewidzieć. Toksyny mogą wnikać również do ujęć wody pitnej. Warto zaznaczyć, że wiele stacji uzdatniania wody nie jest dostosowana do usuwania chemikaliów zawartych w farmaceutykach.
